مجله اینترنتی روسپینا

مجله اینترنتی روسپینا

روسپینا رابطی بین مادران و نوزادان

آخرین محصولات فروشگاه

تفكر بغلی شدن نوزادان اشتباه است

برخی والدین با تفكر اینكه بغل كردن زیاد نوزاد موجب لوس شدن او یا به اصطلاح عام موجب بغلی شدن یا همان عادت به بغل كردن كودك می شود از توجه زیاد به كودك خود امتناع می كنند كه البته این تفكر اشتباه است و توجه و مراقبت هر چه بیشتر از كودك لازم و ضروری است. 

دكتر منصور بهرامی متخصص كودكان در گفت‌وگو با ایسنا گفت : مهمترین موضوع در پرورش كودك توجه و مراقبت از او از لحظه تولد است كه این توجه باید در بالاترین میزان خود باشد چرا كه كودك از لحظه تولد دارای لامسه و چشایی و حواس كامل است و این حواس باید هر چه بیشتر تقویت شوند.

وی در ادامه افزود: بیشترین میزان رشد مغز در 5/1 سال ابتدای زندگی است به طوری كه این میزان تا 90 درصد نیز می رسد بنابراین والدین در همین زمان است كه باید تمام تلاش خود را برای رشد كامل و تكامل مغز كودك به كار گیرند.

برخلاف عقیده برخی والدین هر چه نوزاد بیشتر مورد توجه قرار گیرد و در آغوش گرفته شود بیشتر با اصوات و تصاویر افراد آشنا شده و حواس و حتی تكلم وی تقویت می شود و هیچ گاه موجب لوس شدن یا بغلی شدن كودك نمی گردد و می توان گفت این تفكر كه كودك به اصطلاح بغلی می شود ، اشتباه می باشد.

گفتنی است: كودك به خصوص در سالهای اول زندگی به هیچ وجه نباید احساس نگرانی، ترس و یا ناامنی داشته باشد چرا كه در طولانی مدت در روحیات و حتی شكل گیری شخصیت وی تاثیر گذار است.

شایان ذكر است: اگر در آغوش گرفتن كودك همراه با صحبت كردن با وی باشد می تواند تا حدی در قدرت تكلم و شنوایی كودك موثر واقع شود.

نوزاد یک ماهه شما

نوزاد یک ماهه ی شما می گوید :

** من نگاه کردن به رنگ های سیاه و سفید را به دیگر رنگ ها ترجیح می دهم.

** اغلب دست و انگشتان خود را کمی باز نگه می دارم.

** گاهی با این که گرسنه نیستم. دهان خود را به اطراف حرکت داده و قصد مکیدن چیزی را دارم.

** از خود صدای آغون در می آورم.

** برای مراقبت از ناحیه ی نرم و آبکی فرق سر خود به شما نیاز دارم.

** هنگامی که خود را خیس کرده ام، گرسنه یا خسته هستم، آغوش شما را می خواهم و گریه می کنم.

** وقتی شما را می بینم یا صدایتان را می شنوم، لبخند می زنم.

** با نگاه کردن، با شما ارتباط برقرار می کنم.

** از صداهای بلند، نورهای خیره کننده و آغوش گرفتن محکم می ترسم.

** اغلب هنگام شب، حساس و عصبی هستم.

** وقتی که بر روی شکم خوابیده ام، سر خود را به پهلو قرار می دهم.

** نمی توانم سرم را راست نگه دارم و شما باید دست خود را پشت سر و گردن من قرار دهید.

** می دانم وقتی گرسنه ام به من شیر می دهید.

سؤال و جواب های رایج مادران در رابطه با تغذیه باشیرمادر

1-روش مطلوب و صحیح تغذیه شیرخوار چگونه است؟
برقراری تماس پوستی با نوزاد بلافاصله پس از تولد و شروع تغذیه نوزاد با آغوز ظرف ساعت اول تولد، تغذیه انحصاری شیرخوار با شیرمادر بطور مكرر ، در شب و روز و در هر وعده بطور نامحدود برای 6 ماه اول عمر توصیه می شود. منظور از تغذیه انحصاری با شیرمادر آن است كه شیرخوار در 6 ماه اول نیاز به آب، مایعات یا غذاهای دیگر ندارد. (مصرف ویتامین و مواد معدنی مجاز است.) پس از پایان 6 ماهگی باید غذاهای كمكی به شیرخوار داده شود، تنوع و مقدارغذاها بتدریج افزایش یافته لازم به ذكر است كه تغذیه شیرخوار با شیرمادر ادامه دارد. ضمنا استفاده از شیشه و پستانك منع می شود. در سال دوم ، استفاده از غذاهای خانواده همراه با ادامه تغذیه باشیرمادر در تامین نیازهای تغذیه ای شیرخوار حائز اهمیت است.

2-چرا تغذیه با شیرمادر توصیه می شود ؟
تغذیه با شیرمادر نیازهای تغذیه ای شیرخواران را تامین نموده و بهترین الگوی رشد و تكامل مطلوب كودكان را فراهم می كند. شیرمادر یک مایع بی نظیر و زنده حاوی عوامل ضد عفونت است که شیرخوار را در مقابل بسیاری از بیماری ها و عفونت ها (مثل اسهال و عفونت های گوارشی و تنفسی، عفونت گوش، آسم و اگزما و آلرژی....) محافظت می کند و مرگ و میر ناشی از این بیماری ها را كاهش می دهد و همچنین احتمال چاقی و بیماری های مزمن از جمله: بیماری های قلبی عروقی، پرفشاری خون، سرطان ها و دیابت را در بزرگسالی كاهش می دهد.
شیر هر مادری برای فرزند خودش بهترین است و تركیب آن براساس تغییر نیازهای او برحسب سن شیرخوار و حتی در هروعده تغییر می كند. 
تغذیه با شیرمادر به رشد و تکامل فک و صورت كمك كرده و از پوسیدگی دندان پیشگیری می كند. امكان تكلم بهتر، هوش بالاتر و کسب مهارتهای تکاملی وتحصیلی بهتر را در آینده فراهم می كند.
تغذیه با شیرمادر تامین کننده گرما، صمیمیت، نزدیکی و تماس مادر وکودک است که نتیجه آن ارتقاء تکامل جسمی و عاطفی کودک است. بعلاوه شیرمادر همیشه و همه جا در دسترس است و نیازی به خریدن، آماده كردن، تجهیزات و ذخیره سازی ندارد. 
شیردهی برای مادران نیز مزایای فراوانی دارد : پیشگیری از کم خونی، سرطان پستان، شکستگی گردن استخوان ران در سنین کهولت و تاخیر در شروع قاعدگی و بارداری مجدد پس از زایمان از مزایای شیردهی برای مادران است و نیز وزن اضافی دوران بارداری را زودتر از دست می دهند.

3- اهمیت تغییر تركیب شیر مادر چیست؟ 
تركیب شیر مادر همراه با رشد شیر خوار، در طول هر وعده تغذیه شیرخوار ، بین دفعات مختلف شیردهی و نیز در طول روز تغییر می كند. در روزها ی اول پس از زایمان پستان ها آغوز تولید می كنند. مواد ایمنی بخش آغوز برای حفاظت نوزاد در برابر عفو نت ها حیاتی است. پس از آغوز، شیرانتقالی است كه از 7 الی 10 روز پس از تولد تا 2 هفتگی است وسپس شیر رسیده ترشح می شود. درشیر رسیده ، پروتئین کمتر، اما ویتامین های محلول در آب ،لاکتوز و چربی بیشتری وجود دارد. مكیدن های مكرر شیرخوار مقدار شیر مادر را افزایش می دهد.بعلاوه در شروع هر وعده شیردهی چربی شیر مادر كم است كه بتدریج میزان آن بیشتر می شود. 
شیر پیشین- شیری كه در ابتدای هر وعده شیردهی از پستان ها خارج می‌شود، رقیق تر بوده و آب مورد نیاز شیرخوار را تامین می كند و حاوی مقادیر فراوان پروتئین، لاكتوز و سایر مواد مغذی است. شیر پسین - در انتهای هر وعده شیردهی از پستان هاخارج می شود، سرشار از چربی بوده و انرژی مورد نیاز شیرخوار را تامین می كند. به همین دلیل تغذیه با شیر مادر را در هر وعده نباید به سرعت خاتمه داد و شیرخوار را از پستان جدا كرد ، بلكه باید اجازه داد تغذیه با شیر مادر تا زمانی كه كودك می خواهد ، ادامه یابد تا شیر چرب انتهایی را دریافت كند .

4-آغوز چیست و چرا تغذیه نوزاد با آغوز تاکید می شود ؟
شیری كه پستان ها در دو سه روز اول پس از زایمان تولید می كنند، آغوز یا ماك یا كلستروم نامیده میشود كه غلیظ و زرد رنگ و یا به رنگ روشن و سرشار از مواد ایمنی بخش است و نوزاد را در برابر عفو نتها محافظت میكند به حدی كه آن را اولین واكسن نوزاد می نامند. در مقایسه با شیری كه پس از آن تولید می شود،‌دارای مقدار بیشتری پروتئین و ویتامین های محلول در چربی و برخی مواد معدنی مثل سدیم و مقدار كمتری چربی و ویتامین های محلول در آب است. گرچه حجم آغوز محدود است و در هر نوبت شیر دهی ممكن است حتی بیش از یك یا دو قاشق مربا خوری در هر پستان نباشد،‌اما نیاز نوزاد هم در همین حد است. جریان شیر از روز سوم تا ششم بعد از زایمان برقرار می شود. 
5-تغذیه با شیر مصنوعی( شیرخشك) چه مضراتی دارد ؟
ترکیب شیر مصنوعی یکسان است و مانند شیر مادر تغییر نمی کند. هورمون ها،آنزیم ها، انواع املاح و نحوه جذب آن ها و صدها فاكتور ایمنی بخش موجود در شیرمادر، در شیرمصنوعی وجود ندارد. بعلاوه كودكان از فواید شیر مادر در ارتقاء بهره هوشی و همچنین از فواید عاطفی تغذیه با شیر مادر و امنیت روانی ناشی از آن در دوران بلوغ محروم می شوند و این امر بر تكامل روانی اجتماعی كودك در آینده اثر می گذارد.
احتمال آلوده شدن هنگام تهیه و طرز تهیه نادرست یعنی رقیق یا غلیظ درست كردن شیر مصنوعی كودك را با بیماری و دریافت ناكافی یا زیاد مواد مغذی و در نتیجه كاهش رشد ، سوءتغذیه، گرسنگی و بیقراری .... مواجه میكند.
برخی دیگر از خطرات تغذیه با شیر مصنوعی عبارتند از: ابتلاء شیرخوار به بسیاری از بیماری ها (مثل اسهال واستفراغ،دل دردهای قولنجی، عفونت های گوش و ادراری ، مننژیت، اگزما،آسم.....)،احتمال ابتلاء به چاقی، بیماری های قلبی و عروقی و بیماری قند نیز در بزرگسالی بیشتر می شود. ضمنا مادر هم از فواید شیر دهی محروم می شود. هزینه خرید شیر مصنوعی چندین برابر هزینه مورد نیاز برای تغذیه صحیح مادر است.

6-آیا می توانم به شیرخوارم پستانك ( گول زنك ) بدهم؟
رایج ترین و بدترین راه آرام کردن شیرخوار دادن پستانک به اوست. مکیدن از نیازها و غرایز طبیعی کودک است.شیر خوار این نیاز خود را با مکیدن پستان مادر ارضا می کند . اگر انگشتان دستش را بمکد خیلی بهتراز وابسته شدن به پستانک است. 
از معایب و مضرات استفاده از پستانك و سرشیشه میتوان به موارد ذیل اشاره نمود :
1.پستانك به سهولت آلوده می شود و شیرخوار را بیمار می کند، تمیز کردن و ضدعفونی کردن آن ساده نیست،
2. در بلند مدت به شکل و حالت فک ،دهان و دندان های کودک لطمه می زند. 
3. سردر گمی شیرخوار در مكیدن و امتناع او از گرفتن پستان مادر( كه این مسئله باعث کوتاه شدن طول مدت مکیدن در شبانه روز،كوتاه شدن مدت تغذیه با شیر مادر و قطع شیردهی می گردد) 
4. كاهش دفعات تغذیه با شیرمادر و در نتیجه کندی افزایش وزن شیر خوار، اثر سوء بر هوش كودك،
5. آثار زیانبار بر تكامل روانی اجتماعی و تكلم كودك، اثر سوء بر تمایل كودك برای تقلید صداها وهوشمندی او
6. عفونت گوش میانی، عفونت قارچی دهان ،برفك و پوسیدگی دندان ورشد دندانی نامناسب شیرخواران
7. وابستگی مداوم شیرخوار به آن
8. افزایش احتمال حاملگی زودرس مادر و افزایش احتمال آبسه پستان در برخی مادران
برخی از این اثرات نامطلوب دائمی است و اصلاح پیامدهای آن در مراحل بعدی زندگی بی نهایت مشكل است .

7-چرا قبل از شروع شیر مادر نباید مواد دیگری به نوزاد داده شود؟
برخی مادران یا مادر بزرگ ها قبل از شروع تغذیه نوزاد با آغوز، موادی مثل شیرخشت ، ترنجبین، آب قند، كره یا نوشیدنی های دیگر به نوزاد می دهند. تغذیه با این مواد خطرناك است چون جانشین تغذیه نوزاد با آغوز بعنوان اولین تغذیه او می شود، احتمال ابتلا كودك را به عفونت هایی نظیر اسهال، سپتی سمی و مننژیت و احتمال بروز حساسیت و اگزما را افزایش می دهد، باعث ارضا احساس گرسنگی كودك و تمایل كمتر او به مكیدن پستان مادر خواهد داشت.. اگر كودكی حتی یكی دو بار با مواد ی غیر از شیر مادر تغذیه شود ، مادر با مشكلات بیشتری نظیر احتقان پستان ها روبرو می شود و احتمال قطع تغذیه با شیر مادر ‌در این كودكان نسبت به شیر خوارانی كه بطور انحصاری با شیر مادر تغذیه می شوند ، بیشتر است .

8-آیا شیرخوار در طول شب هم نیاز به شیرمادر دارد ؟
بلی، شیرخواران به دلایل مختلف شب ها بیدار می شوند و به آغوش و شیرمادر نیاز دارند. میزان ترشح هورمون درشب بالاتر است. بنابراین با تغذیه شبانه شیرخوار، علاوه بر رفع نیاز او، شیر بیشتری تولید می شود. پس بقدر كافی استراحت كنید و كودك را نزدیك خود بخوابانید.در این صورت می توانید در حال خواب و بیداری شیر بدهید و چرت بزنید.

9-چند بار در شبانروز و به چه مدت شیرخوار نیاز به شیر خوردن دارد ؟
تغذیه شیرخوار نباید برحسب ساعت بلكه باید بر حسب میل و تقاضایش تنظیم شود. وقتی جریان شیر برقرار شد، معمولاً شیر خوار 12-8 بار در شبانه روز و بعضی روزها بیشتر، نیاز به شیرخوردن دارد که شامل تغذیه شبانه هم می شود. در تغذیه با شیر مادر دفعات تغذیه و مدت مكیدن در هر وعده نباید محدود شود. در این صورت تولید شیر هم بیشتر می شود. اجازه بدهید تا هر مدتی كه كودك تمایل دارد، به مكیدن پستان ادامه دهد مشروط بر آن كه پستان را خوب گرفته باشد. شیرخواران از لحاظ مدت تغذیه از پستان در هر وعده بسیار متفاوت هستند. بطوریكه مكیدن بین 5 تا 40دقیقه معمول است (اگر تغذیه شیرخوار مرتبا بیش از این طول می كشد، ممكن است نشان دهنده وضعیت نادرست پستان گرفتن او باشد. این وضعیت را با كمك كاركنان بهداشتی كنترل كنید).

10-آیا در هر وعده تغذیه باید از هر دو پستان شیر داد ؟
در هفته های اول،‌ در هر وعده باید از هر دو پستان به شیر خوار شیر داد تا سبب تحریك تولید شیر شود. در هفته های بعد بر حسب میل و نیاز شیر خوار می توان از یك یا هر دو پستان استفاده كرد.در این صورت باید در شیر دادن به تناوب از پستان ها استفاده شود. مثلاً اگر شیرخوار در یك وعده،‌از پستان چپ شروع كرده،‌ در وعده بعدی باید از پستان راست شروع كند.ابتدا به شیر خوار فرصت دهید به مدت دلخواه به تغذیه از یك پستان ادامه دهد تا قسمت آخر شیر را كه سرشار از چربی است، دریافت كند. شیرخوار با رها كردن پستان، به خواب رفتن و یا توقف مكیدن نشان می دهد كه تغذیه از پستان اول را تمام كرده است. سپس در صورت تمایل كودك، می توانید پستان دوم را به او عرضه كنید. اگر مایل به گرفتن آن نیست،نگران نباشید. می توانید در نوبت بعدی ابتدا از آن پستان شیر بدهید. به این ترتیب هر دو پستان ها به یك اندازه تحریك خواهند شد.

11-چرا شیرخوار را باید مکرر تغذیه کرد؟
با تغذیه مکرر، جریان شیر مادر زودتر و راحت تر برقرار می شود، كودك سریع تر افزایش وزن پیدا می كند، مشكلات كمتری نظیر احتقان پستان ها برای مادر بوجود می آید. مهمترین عامل در افزایش شیر مادر ، مكیدن مكرر و تخلیه مرتب پستان ها بر حسب میل و تقاضای شیر خوار در شب و روز می باشد. شیر مادر بر اساس عرضه و تقاضا تولید می شود. یعنی هر چقدر شیر خوار پستان ها را بیشتر بمكد، شیر بیشتری در پستان های مادر تولید می شود. اگر مادری دو قلو داشته باشد و هردو قل را برای مكیدن به پستان بگذارد پستان ها شیر بیشتری تولید می كنند. 

12-چرا وضعیت صحیح بغل كردن و پستان گرفتن شیرخوار اهمیت دارد؟

باید به نحوه در آغوش گرفتن شیرخوار و پستان گرفتن او بویژه در یكی دو هفته اول شیردهی، توجه خاصی داشته باشید. اگر نحوه در آغوش گرفتن شیرخوار و پستان گرفتن او مطلوب باشد مانع زخم شدن نوك پستانها میشود و مكیدن صحیح كودك نیز تولید شیر را بیشتر میكند. 

13-اگر شیرخوار پستان را درست نگرفته باشد، چه باید کرد؟

باید او را از پستان جدا کرده و کمک کنید تا پستان را درست بگیرد . در این گونه موارد، باید ابتدا فشار مکیدن شیرخوار را خنثی کرده و بعد او را جدا کنید تا آسیبی به بافت پستان وارد نشود. یک انگشت تمیز خود را وارد گوشه دهان شیرخوار کنید یا روی قسمتی از پستان که نزدیک دهان شیرخوار است، فشار بیاورید و یا چانه شیرخوار را پایین بکشید تا پستان را رها کند.

14-وضعیت صحیح در آغوش گرفتن شیرخوار و نحوه درست پستان گرفتن او چگونه است؟
اگر نوزاد سالمی كه به موقع متولد شده، در آغوش مادر قرار گیرد توانائی جستجوی پستان،‌ مكیدن و بلعیدن شیر (‌قورت دادن ) را دارد ولی باید به او بیاموزید كه چگونه پستان را در دهان بگیرد. پس باید خود بیاموزید و با شیرخوار تمرین كنید. 
شیرخوار باید علاوه بر نوك پستان ، قسمت بیشتر هاله قهوه ای اطراف نوک پستان كه مخازن شیری در زیر آن قرار دارند را در دهان بگیرد. در این صورت نوك بلندی در دهانش ایجاد می شود و او می تواند با آرواره هایش بر مخازن شیر فشار وارد نماید و شیر را در دهان خود دوشیده و ببلعد. مسئله مهم در درست به دهان گرفتن پستان، ‌قابلیت كششی بافت آن است و شكل نوك پستان اعم از صاف، كوتاه، ‌بلند یا فرو رفته نقش چندانی در وضیعت شیر خوردن ندارد به شرط آنكه قسمت بیشتری از هاله در دهان شیرخوار قرار گرفته باشد. 
در وضعیت صحیح شرایط زیر برقرار است:
- بدن شیرخوار روبروی مادر و در تماس نزدیك با بدن او است. سر و بدنش در یك امتداد قرار دارند. 
- صورتش روبروی پستان مادر و چانه اش به پستان چسبیده است.
نمای بیرونی وضعیت نادرست و وضعیت درست


- دهان كاملا باز و لب تحتانی او كاملا به طرف خارج برگشته و قسمت كمی از هاله پستان در بالای لب فوقانی او مشاهده می شود و شاید در زیر لب تحتانی نشانه ای از هاله پستان دیده نشود.(فقط در صورت بزرگ بودن هاله قسمتی از آن قابل مشاهده خواهد بود.)
- مكیدن ها كند ولی عمیق است .
- صدای بلعیدن شیر به خوبی شنیده می شود. 
نمای درونی وضعیت نادرست و وضعیت درست
- مادر هنگام شیر دادن احساس درد و ناراحتی نمی كند.
- پستان مادر با سوراخ های بینی شیرخوار فاصله دارد و راه تنفس او را نمی بندد.
- شیرخوار پس از احساس رضایت و سیر شدن،‌ خودش پستان را رها می كند.

15-وضعیت مادر هنگام شیردادن چگونه باید باشد ؟
وضع و حالت خود را در جای راحت و مناسب، طوری انتخاب كنید كه بتوانید به راحتی شیرخوار را در آغوش گرفته و به پستان بچسبانید. میتوانید روی صندلی یا مبل بنشینید یا روی تخت و یا هر وضعیتی كه راحت هستید دراز كشیده و شیر بدهید. 
در وضعیت نشسته، در صورتی كه روی صندلی راحتی راست بنشینید و زیر بازو، پشت و زیرپای خود تكیه گاهی داشته باشید، معمولاً راحتترین وضعیت است. ولی اگر می خواهید در رختخواب شیر بدهید، پیشنهاد میشود بالش سفتی در پشت و بالش دیگری زیر زانوی خود قرار دهید. 
وضعیت گهواره ای ( معمولی یا سنتی) : یكی از مرسومترین طرق نگهداشتن كودك برای شیردهی است. سر شیرخوار در خم آرنج مادر قرار می گیرد و بدنش با ساعد مادر حمایت می شود. 
وضعیت گهواره ای متقاطع: روشی مفید برای شیرخوارانی است كه در پستان گرفتن مشكل دارند . استفاده از این روش در نوزادان نارس و کوچک که عضلات شل دارند و مادرانی که نوك پستان شان آزرده شده بهترین روش شیردادن میباشد. اگر از پستان چپ می خواهید كودك را شیر بدهید، او را با دست راست نگهدارید و بالعكس. دست مادر سرو گردن شیرخوار را نگه می دارد و بدن شیرخوار در امتداد طول ساعد مادر قرار می گیرد. از دست طرف پستان مورد استفاده، برای نگهداری پستان استفاده میشود یعنی مثلاً دست چپ پستان چپ را نگه می دارد.دهان شیرخوار در سطح نوك پستان یا مختصری پایینتر قرار می گیرد و بدن او به پهلو رو به مادراست.
وضعیت زیر بغلی: 
در این وضعیت، مادر می نشیند و سر نوزاد به طرف پستان و بدنش زیر بغل مادر در پهلوی وی قرار می گیرد. باسن كودك روی بالشی نزدیك آرنج مادر است تا نوزاد را به سطح پستان برساند. در این وضعیت برای راحتی بیشتر، پشت شانههای خودتان هم بالش بگذارید و بعد از پستان گرفتن شیرخوار، تكیه دهید. 
در شرایط خاص مثل بزرگ بودن پستانها یا نوك پستان صاف یا فرورفته، این وضعیت ارجح است چون مادر ،دید بهتری بر شیرخوار و كنترل بیشتری بر سر او دارد. این وضعیت برای مادرانی كه تحت عمل سزارین قرار گرفتهاند، ودر مواردی كه بچه خواب آلود است یا در یادگیری تغذیه با شیرمادر مشكل دارد، همچنین برای كودكان نارس و دو قلو و كودكانی كه مكیدن ضعیف دارند، مفید میباشد.
وضعیت خوابیده به پهلو
در این وضعیت مادر و كودك به پهلو روبروی هم میخوابند. میتوانید چند بالش زیر سر، پشت و زیر زانویی كه به طرف بالااست بگذارید. بچه به پهلو و روبروی شما طوری قرار می گیرد كه پشتش بر بازوی تان تكیه دارد و زانوهایش به طرف شما كشیده شده است. ممكن است لازم باشد كه یك بالش كوچك، پتو یا حوله تا شده در پشت شیرخوار هم گذاشته شود. در مادرانی كه سزارین شدهاند گاهی لازم است برای محافظت بخیهها، بین مادر و شیرخوار یك بالش كوچك یا یك حوله تا شده كوچكی قرار بگیرد. 

وضعیت خوابیده به پشت
در وضعیت خوابیده به پشت میتوانید به یك پهلو غلطیده و از یك پستان شیر بدهید، سپس به پهلوی دیگر غلطیده و از پستان دوم شیر بدهید. توصیه میشود راههای مختلف را تجربه كرده وآسانترین وضعیت را برای خود و كودك تان پیدا كنید، گذاشتن یك بالش زیر سر معمولاً لازم است. بعضی از مادران ترجیح میدهند چندین بالش یا كوسن را زیر بالاتنه و سر خود بگذارند تا این قسمت از بدن آنها بالاتر باشد. یک بالش زیر ران نیز راحتی بیشتری را فراهم می کند. 

16-چطور تشخیص دهم كه شیرم كافی است؟
بهترین راه برای تشخیص كفایت شیرمادر، افزایش وزن شیرخوار و ترسیم منحنی رشد او می باشد. از پزشك و كاركنان مركز بهداشتی درمانی بخواهید كه در هر بار مراجعه منحنی رشد فرزندتان را روی كارت رشد او رسم كرده و به شما توضیح دهند .تفاوت در وزن گیری هفتگی كاملا طبیعی است اما وزن گیری ماهانه ثابت است. سریع ترین وزن گیری در سه ماه اول عمر وجود دارد و پس از آن آهسته ترمی شود. 
راه های دیگر تشخیص كفایت شیرمادر در شیرخوارانی كه فقط شیرمادر می خورند و تا زمانی كه بطور انحصاری با شیرمادر تغذیه می شوند، عبارتند از :
- تعداد 6 كهنه مرطوب یا بیشتر در 24 ساعت با ادرار كمرنگ از روز چهارم تولد به بعد،
- اجابت مزاج 8-3 بار در 24 ساعت (بعداز یك ماهگی ممكن است این دفعات كاهش یابد وحتی هرچند روز یك بار، یك اجابت مزاج نرم و حجیم داشته باشد بدون اینكه بیمار باشد.)
- هشیار بودن، قدرت عضلانی مناسب و پوست شاداب.

17-در چه مواقعی باید شیرخوار با شیردوشیده شده تغذیه شود ؟
گاه لازم است شیرتان را بدوشید و با فنجان، استكان،‌ قاشق، قطره چكان،‌ سرنگ و یا حتی لوله به كودك بخورانید.از جمله در موارد ذیل:
• نوزاد نارس و یا بیماری كه در بیمارستان بستری است و از طریق لوله ،‌سرنگ ،‌فنجان و غیره تغذیه می شود،
• شیرخوارانی كه به دلیل نقایص جسمی لب و دهان و امثال آن قادر به مكیدن نیستند،
• ‌مادری كه در خارج از منزل اشتغال داشته و به هیچ وجه امكان تغذیه مستقیم در ساعت كار برای او وجود ندارد
• برای جلوگیری از احتقان پستان یا در شرایط و موارد خاص و معدودی كه به دلیل بیماری مادر و یا كودك و یا هر علت دیگری مكیدن و تخلیه پستان توسط كودك برای مدتی مقدور نباشد.

18-چگونه باید شیرم را بدوشم ؟
دوشیدن شیر با دست آسان است و با تمرین می توانید در این كار موفق شوید. وسایلی كه برای دوشیدن شیر بكار می روند باید تمیز باشند. شیرتان را می توانید با دست یا شیردوش های نوع دستی و یا برقی بدوشید. این وسایل بعد از هر بار استفاده باید فورا شسته شوند. (شیر دوش های دستی خیلی مناسب نیستند و بهتر است حتی المقدور مورد استفاده قرار نگیرند) دست ها را با آب و صابون بشوئید،‌ ولی پستان را فقط با آب ساده بشویید و از بكار بردن هر گونه كرم، لوسیون، روغن و ... پرهیز كنید.
برای دوشیدن شیر، ‌دست باید طوری قرار گیرد كه دو انگشت زیر پستان و درست در لبه تحتانی هاله پستان و شست در بالا روی لبه فوقانی هاله واقع شود.( برای خروج شیر باید روی این قسمت فشار وارد شود نه به نوك یا خود پستان. زیرا فشار دادن نوك پستان نه تنها سبب جاری شدن شیر نمی شود،‌ بلكه موجب ترك خوردگی،‌سوزش و نازك شدن پوست نوك پستان هم می شود.)
آن گاه باید دست را به قفسه سینه تكیه داده و ‌اول پستان را به طرف قفسه سینه و سپس به جلو آورد تا شیر به آسانی خارج شود. با قرار دادن انگشتان در جهات مختلف هاله ، مجاری دیگر شیر هم تخلیه می شوند. برای جمع آوری شیر از لیوان یا ظرف دهان گشاد ( كه قبلا جوشانده اید ) استفاده كنید . گاهی لازم است لیوان تمیزی هم زیر پستان دیگر قرار دهید تا قطره های شیری كه هم زمان با دوشیدن از پستان دوم ترشح می شوند جمع آوری گردند.
‌از شیردوش های برقی ‌به صورت تكی یا دو تایی ( جهت دوشیدن همزمان پستان ها) نیز می توانید استفاده كنید كه قابل استریل درآب جوش بوده ،‌ با برق و باطری كار می كنند و قدرت مكش آنها خوب است و بدون هیچگونه درد و ناراحتی مقدار بیشتری شیر را در زمان بسیار كمتری از پستان های مادر می دوشند و به هیچ عنوان با دست تماس ندارند،‌در نتیجه میزان آلودگی نیز در دوشیدن شیر به حداقل ممكن می رسد. این شیر دوش ها در منزل و یا محل كار مادران شاغل قابل استفاده هستند.

19- تا چه مدت و چگونه می توان شیر دوشیده شده مادر را ذخیره كرد ؟
ظروف شیشه ای اولین انتخاب و ظروف پلاستیکی سخت شفاف دومین انتخاب برای ذخیره کردن شیر است. لیوان و بطری كه برای دوشیدن و ذخیره كردن شیر مورد استفاده قرار می گیرند ، ‌همیشه باید قبلا جوشانده شوند و پس از خنك شدن مورد استفاده قرار گیرند. ‌شیر دوشیده شده را باید بلافاصله داخل یخچال و یا فریزر قرار داد. شیر دوشیده شده در درجه حرارت اتاق به شرطی كه دور از آفتاب،‌ گرمای چراغ و یا شوفاژ باشد،‌ حداكثر 6 تا 8 ساعت قابل استفاده است ولی باید توجه داشت،‌شیری كه در درجه حرارت اتاق نگهداری شده باشد دیگر قابل فریز كردن نیست. شیر دوشیده شده را می توان تا 48 ساعت در یخچال نگهداری نمود و یا ظرف 30 دقیقه اول در یخچال گذاشت و سپس فریز كرد. شیر دوشیده شده در قسمت جایخی یخچال تا 2هفته و در فریزرهای معمولی‌( زیر 18 درجه ) تا 3 ماه و در فریزرهای صنعتی (زیر ‌32 درجه سانتی گراد) تا 6 ماه قابل نگهداری و استفاده است. ظرفی كه برای فریزر كردن به كار می رود باید فقط تا سه چهارم از شیر پر شود تا جای یخ زدن نیز داشته باشد. ‌تاریخ دوشیدن شیر را روی ظرف ثبت كنید تا در هر بار استفاده، اول شیرهای قدیمی تر مصرف گردد. 

20-شیر دوشیده شده منجمد را چگونه باید ذوب كرده و به شیرخوار بدهم ؟
برای ذوب كردن شیر دوشیده شده منجمد،‌ هرگز ظرف محتوی شیر را مستقیم روی اجاق قرار ندهید. این شیر را به مدت نیم تا یك ساعت باید به درجه حرارت بدن برسانید و ‌با چكاندن یك قطره شیر روی ساعد،‌ حرارت مناسب را تشخیص دهید. بدین منظور ‌ظرف محتوی شیر منجمد را در ظرف آب ولرم گذاشته و تكان دهید تا كم كم یخ آن باز شود و یا در قابلمه ای حاوی مقداری آب كه روی اجاق قرار دارد، بگذارید. شیرمنجمد شده ای كه ذوب و گرم شده را ظرف نیم ساعت تا یك ساعت باید مصرف كنید و هرگز دوبار منجمد نكنید.

[ کل صفحات : 16 ]1 2 3 4 5 6 7 ...